Update 1 juli 2021

𝗨𝗽𝗱𝗮𝘁𝗲 𝗦𝗽𝗮𝗻𝗷𝗲 𝟭 𝗷𝘂𝗹𝗶 𝟮𝟬𝟮𝟭Dit keer de update maar weer eens op donderdag. Gisteren was ik met handelsmedewerker Mariska Schaap op reis naar Valencia. De aanleiding was een mooie: ik mocht daar aan de Carrer Hospital de 100-ste (!) Spaanse winkel van Zeeman openen. 100 winkels, dan zou je denken dat Zeeman al tientallen jaren actief was in Spanje. Maar nee: ze begonnen pas vijfenhalf jaar geleden met 2 winkels in Catalonië. De formule van een duidelijk assortiment, niet te grote winkels buiten de grote winkelstraten/–centra, lage prijzen en een nadruk op klantvriendelijkheid is enorm aangeslagen. Het Zeeman-team in Spanje onder leiding van Sidney Beekhuis is nog lang niet klaar: over een jaar of twee moet de teller op 200 staan. Daarnaast had ik daar een ontmoeting met een aantal Nederlanders die in Valencia wonen en werken. Opvallend was dat de meesten van hen het COVID-jaar redelijk goed waren doorgekomen en ook nieuwe kansen ontdekt hadden. We werden ook ontvangen op de Generalitat, waar zelfs regiopremier Ximo Puig tijd voor ons had. Hij was zich zeer bewust van de banden tussen de Valenciaanse regio en Nederland: veel handel en investering, maar ook grote aantallen Nederlanders die zich in Valencia-stad of aan de Costa Blanca vestigen of er op bezoek komen. Hij hoopt natuurlijk ook vurig op een goed toerisme-seizoen. Maar juist daarom was hij nu nog even voor een voorzichtige koers. Ook in de regio Valencia is er helaas een zekere stijging van de besmettingen, vooral onder de jongere bevolkingsgroepen. Juist op de dag dat wij er waren deed Puig een oproep aan mensen om, ook in de buitenlucht (behalve op plekken als strand en natuur), het mondkapje nog op te houden – ook om aan te geven dat COVID nog niet weg is. En zo de kans te vergroten dat het hoogseizoen gered kan worden. Geen verplichting, wel een oproep aan de mensen in de regio Valencia. Ook elders in Spanje valt op dat nog best veel mensen het mondkapje buiten ophouden, ondanks het feit dat sinds afgelopen zaterdag de verplichting om ook in de buitenlucht een mondkapje te dragen in Spanje is opgeheven, mits men 1,5 meter afstand kan houden. Enerzijds voelt dat voor velen bevrijdend, zeker bij de hoge temperaturen. Anderzijds nemen mensen, zeker op plekken waar veel mensen dicht bij elkaar lopen, het zekere voor het onzekere en zetten ze nog even door met het maskertje. Vandaag is het 1 juli, de dag waarop het langverwachte Digitale Covid Certificaat, het DCC, ingevoerd wordt in Europa. Dit betekent dat voor Nederlandse reizigers een aantal zaken verandert. Daarover straks meer. Eerst het reisadvies, waarbij we allemaal hoopten rond deze datum een versoepeling te gaan zien, maar waarbij de ontwikkelingen maken dat er opnieuw een beroep op ons geduld wordt gedaan. Helaas is de wekenlange daling van de besmettingsincidentie en het percentage positieve tests afgelopen week omgeslagen naar een stijging. Op de kaart van 24 juni van de ECDC was te zien dat alleen Andalucía, La Rioja en Cantabria nog met een hoog risico (rood) waren aangeduid. Een verbetering ten opzichte van de kaart van de week ervoor, waarop veel meer regio’s nog rood kleurden. Op de kaart die vandaag is gepubliceerd (https://www.ecdc.europa.eu/…/weekly-maps-coordinated…) zie je de omslag naar een stijging terug: meer regio’s kleuren rood, waaronder ook de Canarische eilanden. Dit laatstgenoemde heeft geen gevolgen voor het reisadvies dat tot eind volgende week geldt (geel). Of daarna het reisadvies voor de eilandengroep naar oranje wijzigt, weten we pas volgende week. Waar een week geleden de landelijke incidentie nog rond de 90 schommelde, is deze inmiddels toegenomen tot 134 en het percentage positieve tests is gestegen naar 5,4% (de ECDC norm is 4%). Zoals u op de site van Sanidad (https://www.mscbs.gob.es/…/Actualizacion_409_COVID-19.pdf) ziet, blijven de verschillen tussen regio’s groot. In sommige regio’s is er sprake van een lichte stijging, maar in een aantal andere regio’s is de stijging fors. Niet alleen zijn de verschillen tussen regio’s groot, ook tussen leeftijdsgroepen. Deze week publiceerde het Spaanse ministerie van VWS voor het eerst de besmettingscijfers per leeftijdsgroep en die laten zien dat de besmettingsincidentie van jongeren onder de 30 ruim tweeënhalf keer zo hoog is als het landelijk gemiddelde. In de regio Cantabrië is de incidentie onder jongeren op dit moment ca. 700 per 100.000 inwoners per 14 dagen. Dat is alarmerend: ook al worden er van de jongere groepen niet veel mensen ernstig ziek, het betekent wel dat het virus op grote schaal blijft circuleren, wat bijvoorbeeld de risico’s op nieuwe, gevaarlijker varianten vergroot. Ook betekent het toenemend gevaar voor degenen die om welke reden dan ook niet zijn gevaccineerd. De verslechterende cijfers verklaren de keuze om het Spaanse vasteland nog geen geel reisadvies te geven. Het zou uiterst vervelend zijn als dit volgende week weer zou moeten worden teruggedraaid. Voorzichtigheid blijft geboden. Maar de situatie is zeker niet uitzichtloos: de steeds hogere vaccinatiegraad zal zeker helpen de besmettingen en de druk op de zorg te verlagen. In samenhang daarmee hebben de Europese lidstaten ook afgesproken de drempelwaarde voor de besmettingsincidentie te versoepelen, van 150 naar 200 (gevallen per 100.000 inwoners per 14 dagen). Dat zou voor een aantal regio’s goed nieuws kunnen zijn, maar wat Spanje op dit moment parten speelt, is het percentage positieve tests. 10 van de 17 regio’s zitten boven de afgesproken 4%. Dat aantal is flink gestegen. Laten we hopen dat het om een tijdelijke verslechtering gaat, en we in de komende weken beter nieuws kunnen brengen. Let op: de kleurcodes op de ECDC-kaarten vallen niet samen met die van het Nederlandse reisadvies. Het Nederlandse reisadvies voor het hele vasteland van Spanje is ‘oranje’. Het Nederlandse reisadvies voor de Canarische eilanden en Balearen is ‘geel’. Op de ECDC kaart zijn sommige delen ‘rood’, maar dat heeft bij de ECDC een andere betekenis. In de Nederlandse reisadviezen wordt ‘rood’ zelden gebruikt, eigenlijk alleen als door ernstige veiligheidsrisico’s sprake is van een levensgevaarlijke situatie, of als het door vergaande reisrestricties niet mogelijk is het gebied in te reizen. Dat Spanje of een gedeelte ervan binnenkort een rood reisadvies krijgt (waar sommige lezers kennelijk voor vrezen) is daarom onwaarschijnlijk. Dan was er nog wat verwarring afgelopen week over de vraag of de Spaanse inreisrestricties nog gelden voor reizigers uit Groningen of Friesland, die sinds vorige week door de ECDC veilige regio’s werden verklaard. Sinds vandaag geldt dit ook voor Drenthe, Flevoland en Limburg. Wij hebben inmiddels van de Spaanse ambassade in Den Haag begrepen dat dit geen gevolgen heeft voor reizigers die uit die gebieden vertrekken. Alle Nederlanders moeten voorlopig nog voldoen aan de voorwaarden (negatieve test, vaccinatie- of herstelbewijs). Op 1 juli verandert er voor reizen naar Nederland het nodige. Ik zet de belangrijkste wijzigingen voor u op een rij:Wat verandert er voor u door het invoeren van het Digitale Covid Certificaat (DCC)?- Mensen die in Nederland wonen en naar het buitenland reizen, kunnen hun DCC aanmaken via de CoronaCheck-app. Meer informatie over de app: https://www.rijksoverheid.nl/…/coronacheck-app-nu-ook…. Via deze link kunt u checken wat u nodig heeft voor welke reis: https://www.rijksoverheid.nl/…/coronabewijs-voor-reizen. Let erop dat u een QR code genereert voor een reis naar het buitenland (die is niet hetzelfde als voor een binnenlands evenement) – Voor Nederlanders die in Spanje wonen: als zij van de Canarische eilanden of Balearen (geel) reizen gelden er op dit moment geen restricties. Als zij vanuit het Spaanse vasteland (oranje) gebied reizen geldt dat zij vanaf vandaag met de Spaanse QR code (https://cvd.sanidad.gob.es/…/cvdcovid…/index.xhtml) naar Nederland kunnen reizen. Reguliere PCR/antigeen testcertificaten, dan wel vaccinatie- of herstelbewijzen worden ook geaccepteerd. Met bewijs van volledige vaccinatie of herstel is sinds 1 juli voor hen geen test meer nodig. – Nederlanders die hier op vakantie zijn en naar Nederland terugreizen: reist u terug vanaf de Balearen of Canarische eilanden (geel), gelden er op dit moment geen restricties. Reist u terug vanaf het Spaanse vasteland (oranje): u kunt met de QR-code in de CoronaCheck-app uw test-, vaccinatie- of herstelbewijs aantonen. Voor de duidelijkheid: met een bewijs van volledige vaccinatie of herstel is er per 1 juli dus geen testverplichting meer voor deze groep reizigers.Overige belangrijke wijziging die vandaag ingaat: – Voor reizigers die geen vaccinatie- of herstel bewijs hebben en naar Nederland reizen uit risicogebied (Spaanse vasteland) geldt dat naast PCR testen (van maximaal 72 uur oud bij aankomst) nu ook antigeentesten van maximaal 48 uur oud worden geaccepteerd. De testverplichting geldt vanaf vandaag voor kinderen vanaf 12 jaar, (was 13 jaar). Zo zijn we in lijn met de overige Europese lidstaten. https://www.rijksoverheid.nl/…/testuitslag-bij-vertrek… – Mensen die naar het buitenland reizen vanuit Nederland en daarvoor een test nodig hebben, kunnen zich vanaf vandaag gratis laten testen: https://www.rijksoverheid.nl/…/gratis-coronatest-voor… Wij krijgen berichten van reizigers die stellen dat een aantal luchtvaartmaatschappijen na het maken van een reservering nog verouderde info stuurt over testvereisten als u naar Spanje of Nederland reist. Check voor de meest actuele maatregelen altijd de informatie op de rijksoverheid. Voor reizen naar Nederland: https://www.rijksoverheid.nl/…/reizen-naar-nederland… of het reisadvies voor reizen naar Spanje: https://www.nederlandwereldwijd.nl/…/reizen/reisadviesOverigens roept VWS minister Hugo de Jonge alle reizigers, ook uit landen met een geel of groen reisadvies, op zich na terugkeer in Nederland sowieso te laten testen. Dit doet hij om de risico’s op een nieuwe golf zoveel mogelijk te beperken. Voor de doorzetters: twee weken geleden beloofde ik het verhaal over het Cruijff-shirt te vertellen als we door de groepsfase van het EK zouden komen. Dat is gelukt, al was het daarna snel over. Maar afspraak is afspraak. Toen ik ambassadeur in Athene was, bezocht ik met een groep met Johan Cruijff het gigantische Acropolis Museum. Midden in de grote zaal stonden we bij een stel beelden te kijken, toen een andere bezoeker Kroe-ief, Kroe-ief begon te roepen. Opeens viel de hele zaal stil, gevolgd door een langzaam klappen dat eindigde in een daverend applaus van alle bezoekers in die enorme zaal. Ik kreeg er kippenvel van, zeker toen ik me realiseerde dat dit hem op iedere willekeurige plek in de wereld kon gebeuren. Cruijff reageerde rustig en dankbaar. Ook de rest van die avond maakt hij grote indruk op me met een soort milde wijsheid. Toen op de dag dat Cruijff 70 zou zijn geworden in Amsterdam een 14 km loop werd gehouden, wilde ik die niet missen. En het shirtje daarvan draag ik nog steeds met plezier, zeker in de periodes dat ik stiekem hoop dat het Nederlandse elftal de tijd van Cruijff zal doen herleven. We zullen nog even geduld moeten hebben. Ik wens u een prettige avond.Jan Versteeg N.B.: Vragen die u via Facebook in de weekenden stelt, kunnen wij doorgaans pas na het weekend beantwoorden. Mocht u dit weekend nog vragen hebben, dan raad ik u aan deze telefonisch te stellen via +31 247 247 247 of via whatsapp: +31 6 8238 8055. Deze zomer heeft het ministerie 200 man/vrouw extra ingeschakeld (bovenop de gebruikelijk 100) om uw vragen over reizen in Coronatijd te beantwoorden.